Interpretacje indywidualne Głównego Inspektora Pracy

Nowy art. 14b ustawy o PIP wprowadza instytucję znaną z prawa podatkowego: wniosek o interpretację, opłata, termin i ochrona przed sankcjami dla tego, kto się do niej zastosował. To najtańszy sposób uzyskania stanowiska organu przed kontrolą.

1. Przedmiot i krąg wnioskodawców

Na wniosek podmiotu wskazanego w art. 13 pkt 1–6 ustawy o PIP Główny Inspektor Pracy wydaje interpretację indywidualną w zakresie stosowania przepisów prawa pracy dotyczących ustalenia, czy przedstawiony we wniosku stosunek prawny stanowi stosunek pracy w rozumieniu art. 22 § 1 Kodeksu pracy (art. 14b ust. 1).

Jest jedno wyłączenie: nie wydaje się interpretacji w zakresie tych elementów stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, które w dniu złożenia wniosku są przedmiotem toczącego się postępowania administracyjnego prowadzonego przez organy PIP lub ZUS. Wniosek złożony po rozpoczęciu kontroli nie zabezpieczy więc spraw już objętych postępowaniem.

2. Wniosek, opłata i termin

Wniosek zawiera dane identyfikujące wnioskodawcę, opis stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego, wskazanie przepisów mających być przedmiotem interpretacji, przedstawienie stanowiska wnioskodawcy, dowód uiszczenia opłaty oraz dokumenty lub inne dowody potwierdzające przedstawione okoliczności, jeżeli wnioskodawca nimi dysponuje (art. 14b ust. 2 ustawy o PIP).

Wydanie interpretacji podlega opłacie 40 zł, wnoszonej wraz ze złożeniem wniosku (art. 14b ust. 6). Jeżeli w jednym wniosku przedstawiono odrębne stany faktyczne lub zdarzenia przyszłe, opłatę pobiera się od każdego z nich (art. 14b ust. 10). Interpretację wydaje się bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 30 dni od dnia otrzymania kompletnego wniosku (art. 14b ust. 4).

3. Moc ochronna interpretacji

Konstrukcja jest asymetryczna i korzystna dla wnioskodawcy. Interpretacja nie jest wiążąca dla wnioskodawcy, z tym że nie może on być obciążony sankcjami administracyjnymi, finansowymi lub karami w zakresie, w jakim zastosował się do uzyskanej interpretacji (art. 14b ust. 16 ustawy o PIP). Jednocześnie interpretacja jest wiążąca dla organów PIP i może zostać zmieniona albo uchylona wyłącznie w razie zmiany okoliczności sprawy (art. 14b ust. 17).

Ochrona ma granicę: wydanie interpretacji nie wyłącza możliwości oceny przez właściwy organ PIP rzeczywistego charakteru stosunku prawnego w toku kontroli, jeżeli ustalony w jej trakcie stan faktyczny różni się od opisanego we wniosku (art. 14b ust. 5). Wartość interpretacji zależy więc od rzetelności opisu.

• opis musi obejmować sposób faktycznego wykonywania umowy, nie tylko jej treść,
• warto opisać grafiki, podporządkowanie, możliwość zastępstwa i sposób rozliczania,
• rozbieżność między opisem a stanem rzeczywistym znosi ochronę.

4. Tryb odwoławczy i jawność

Wydanie interpretacji następuje w drodze decyzji, od której służy odwołanie na zasadach określonych w Kodeksie postępowania cywilnego (art. 14b ust. 8 ustawy o PIP). Sprawy te należą do właściwości sądów okręgowych, a właściwy jest sąd okręgowy, w którego obszarze właściwości znajduje się miejsce zamieszkania albo siedziba odwołującego się (art. 461 § 1(2) i § 2(4) k.p.c.). Od odwołania, a także od apelacji i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia w takiej sprawie, pobiera się opłatę stałą 200 zł (art. 36a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych).

Interpretacje są jawne. Główny Inspektor Pracy niezwłocznie zamieszcza je w Biuletynie Informacji Publicznej po usunięciu danych identyfikujących wnioskodawcę oraz inne podmioty wskazane w ich treści (art. 14b ust. 15). Wydana interpretacja jest przekazywana niezwłocznie ZUS oraz Krajowej Administracji Skarbowej (art. 14b ust. 18).